برچسب: آب،

توصیه هایی برای مصرف بهینه آب
توصیه هایی برای مصرف بهینه آب

توصیه هایی در مصرف آب در ساختمان های مسکونی:

‏۱-‏ استفاده از ماشین لباسشویی و ظرفشویی با ظرفیت کامل
برخی از بررسی ها،نشان داده انجام این توصیه می تواند ۴۴۵۰ لیتر در ماه صرفه جویی پذیرد.‏
‏۲-کوتاه کردن زمان دوش گرفتن
بعضی از بررسیها نشان می دهد با کاهش یک دقیقه دوش گرفتن موجب ۶۸۰ لیتر کاهش ‏مصرف در ماه می شود.‏
‏۳-نصب دوش های خوب و کارآ (کم مصرف)‏
‏۴-خیساندن ظروف کثیف هنگام شستشو ،باز نگذاشتن آب موقع شستن
روش کار بدینگونه است که ظرفشویی را پر از آب کرده و ظرف را داخل آب میگذاریم آن را ‏داخل ظرفشویی پاک کرده سپس عمل آبکشی را انجام میدهیم.‏
‏۵-استفاده از یک تشت برای شستشوی میوه ها و سبزیجات
‏۶-جارو کردن زمین به جای شستن آن
‏۷-استفاده از استخر سر پوشیده برای جلوگیری از تبخیرآب
‏۸-دقت در عدم وجود نشتی از لوله ها و شیر آلات
‏۹-استفاده از کارواش برایشستشوی ماشین
‏۱۰-بستن آب به هنگام مسواک زدن ،وضو گرفتن‏
مطالعات نشان میدهد با انجام این کار هر ماه ۱۲۰لیتر آب صرفه جویی می شود.‏
‏۱۱-شستن لباسهای تیره با آب سرد
شستن لباسهای تیره با آب سرد باعث صرفه جویی ،کاهش مصرف انرژی وثابت ماندن رنگ و ‏چروکیده نشدن آنها میگردد.‏
‏۱۲-عایق بندی لوله های آب گرم وسرد
در محیط هایی که تبادل حرارتی زیاد دارند بطور مثال ‏جایی که لوله با محیط بیرون ارتباط دارد یا روکار باشد.‏
‏۱۳-گرفتن دوش بجای وان
استفاده از وان به ۲۵۰ لیتر آب نیاز دارد . در صورتیکه با دوش به ‏‏۱۰۰ لیتر آب نیاز میباشد.‏
‏۱۴- استفاده از وسایل خانگی جدید کم مصرف
مانند فلاش تانک‏ توالت،ظرفشویی،لباسشویی،کولر و غیره.‏

توصیه هایی در مصرف آب در ساختمان های اداری:‏

‏۱.‏ استفاده از کولرهای کم آب بر
‏۲.‏ جابجایی کولرها به محل هایی که کمتر در معرض تابش آفتاب باشند
‏۳.‏ استفاده از سایه بان برای کولرهای آبی ‏
‏۴.‏ در صورت امکان استفاده از سیستم های سرمایش موضعی به جای سیستم های مرکزی
‏۵.‏ کنترل مصرف آب برای ظرفشویی و پخت و پز در اداراتی که رستوران دارند و نصب کنتور ‏برای این محل ها ‏
‏۶.‏ استفاده از گیاهان همخوان با اقلیم برای فضای سبز ادارات‏
‏۷.‏ استفاده از کودهای متراکم شده به جای فضولات حیوانی در فضای سبز
‏۸.‏ انتخاب زمان آبیاری گیاهان فضای سبز در اوایل روز یا شب
‏۹.‏ استفاده از کودهای گیاهی آلی برای باغچه ها
‏۱۰.‏ جلوگیری از نشت شیر آلاتی که امکان جایگزینی آنها با شیرهای کاهنده نیست
‏۱۱.‏ استفاده از درفشان (پرلاتور) برای کلیه شیرهای قدیمی
‏۱۲.‏ کاهش تعداد دفعات چمن زنی
‏۱۳.‏ تنظیم تیغه ماشین زنی در حالت ماکزیمم برای حفظ حد اکثر رطوبت خاک و در نتیجه ‏حداقل نیاز به آبیاری فضای سبز
‏۱۴.‏ کنترل سرریز و نشت فلاش تانک ها
‏۱۵.‏ کنترل نشت شیر آلات و اتصالات
‏۱۶.‏ عدم آبیاری باغچه ها در روزهای بارانی
‏۱۷.‏ سعی در پرورش گیاهان مشابه از لحاظ نیاز آبی در کنار باغچه ها زیرا به زمانی یکسان برای ‏آبیاری نیاز دارند.‏
‏۱۸.‏ وجین علف های هرز فضای سبز تا از آب و مواد مغذی استفاده نکنند
‏۱۹.‏ خودداری از کاشتن گیاهان تزئینی و نصب فواره هایی که آب را در هوا پخش می کنند.‏
‏۲۰.‏ از شست و شوی وسایل نقلیه با آب شرب جلوگیری شود.‏
‏۲۱.‏ برای شیرهای معمولی حداقل درفشان نصب گردد.‏
‏۲۲.‏ کلیه لوله ها با توجه به شرایط آب و هوایی عایق کاری گردد تا در تایستان برای رسیدن به ‏آب سرد مقدار زیادی آب هدر داده نشود و در زمستان برای رسیدن به آب گرم
‏۲۳.‏ محل قرار گرفتن آب گرمکن در آبدار خانه با محل مصرف حد اقل باشد.( به علت ‏جلوگیری از هدر رفتن آب سرد داخل لوله)‏
‏۲۴.‏ از سر دوش های کاهنده برای دوش ها استفاده شود.‏

توصیه هایی جهت بهینه سازی مصرف در مکان های نظامی و انتظامی (پادگان و غیره)‏:

‏۱.نصب تجهیزات و شیر آلات (فلاش تانک ها،پرلاتور ها ،شیرهای پدالی و غیره)‏
‏۲.جدا سازی آبیاری فضای سبز از آب شرب و استفاده از آبیاری قطره ای ،بارانی و تغییر زمان ‏آبیاری از روز به شب جهت جلوگیری از تبخیر آب در روز
‏۳.کاشت گیاهان با مصرف آبی کم و سازگار با محیط های کم آب در فضای سبز
‏۴.استفاده از سیستم کارواش جهت شستشوی وسایل نقلیه و غیره در داخل پادگان
‏۵.استفاده از مخزن ذخیره جهت انتقال آب مصرفی در اوج مصرف با سایر ساعت ها
‏۶.جدا سازی انشعابات ساختمان های مسکونی از آب مصرفی پادگان
‏۷.استفاده از سایه بان برای کولر جهت جلوگیری از تبخیر آب
‏۸.عایق بندی لوله هایی که در معرض محیط قرار دارند
‏۹.استفاده از سیستم های مکانیزه ظرف شویی در آشپز خانه با ظرفیت کامل
‏۱۰. استفاده از مایع ظرفشویی به صورت کف در سرویس های بهداشتی جهت جلوگیری از ‏مصرف آب زیاد
‏۱۱.انجام فعالیتهای تبلیغاتی در پادگان و تذکر در برنامه های صبحگاهی
‏۱۲.استفاده از شیوه های با حد اقل آب جهت نظافت اماکن و استفاده از جارو برقی و دستی قبل ‏از شستشو مکان مورد نظر با آب
‏۱۳.استفاده از ماشین لباسشویی استاندارد و با ظرفیت کامل جهت شستشوی لباسهای سربازها به ‏جای شستشوی مستقل و دستی فعلی
‏۱۴.بکار گیری سیستم های تصفیه جهت استفاده مجدد از پساب خروجی برای آبیاری فضای سبز

میزان بارش های کشور به بیش از ۲۷ میلیمتر رسید
میزان بارش های کشور به بیش از ۲۷ میلیمتر رسید

در سه ماهه پائیز امسال، از ابتدای مهرماه تا ۲۱ آذرماه سالجاری، میزان بارش های کشور به ۲۷.۶ میلیمتر رسید که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۸ درصد کاهش داشته است.

شرکت مدیریت منابع آب ایران میزان ریزش های جوی را  براساس آخرین آمار ثبت شده در ایستگاه های باران سنجی کشور، در سه ماهه پائیز، از ابتدای سال آبی امسال یعنی اول مهرماه تا ۲۱ آذرماه سالجاری را ۲۷/۶ میلیمتر ذکر کرد.

بر اساس این گزارش، این میزان بارش در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۸ درصد و نسبت به مدت مشابه متوسط دراز مدت ۵۱/۶ میلیمتر با ۴۷ درصد کاهش مواجه بوده است.

این گزارش می افزاید: بیشترین میزان بارش های کشور در میان ۶ حوضه آبریز اصلی مربوط به حوضه آبریز دریای خزر با ۱۱۴/۵ میلیمتر بوده است که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۱۶ میلیمتر، ۱ درصد کاهش داشته است.

بنابراین گزارش حوضه های آبریز اصلی دریاچه ارومیه با ۷۳/۴ میلیمتر، خلیج فارس و دریای عمان با ۳۳/۴ میلیمتر، قره قوم با ۱۱/۸ میلیمتر، فلات مرکزی با ۷/۴ میلیمتر و مرزی شرق با ۱/۳ میلیمتر به ترتیب رتبه های دوم تا ششم بارش های کشور را به خود اختصاص داده اند.

گفتنی است، میزان بارش های حوضه های آبریز اصلی ، خلیج فارس و دریای عمان و فلات مرکزی در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته با ۲۱ و ۵۰ درصد کاهش مواجه بوده اند و حوضه آبریز اصلی دریاچه ارومیه در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۸ درصد افزایش بارش داشته است.

میزان بارش ها در حوضه های آبریز اصلی مرزی شرق و قره قوم در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته تغییری نداشته است.

آلودگی آب
آلودگی آب

آلودگی آب مشکل بزرگی است. به طوری که نتایج پژوهش پیرامون آن از صدها بلکه هزاران مقاله ، مجله و کتاب تجاوز می‌کند.

بنظر شما چه کسانی مشکل آلودگی آب را بوجود می‌آورند؟

چه کسانی بهای تمیز کردن آب را خواهند پرداخت؟

در نوامبر سال ۱۹۸۶ بر اثر ریزش موادی شامل جیوه و انواع مواد آلی سمی مانند آفت کشها در رودخانه راین ، تمام آبزیان از شهر بال سوئس تا ساحل هلند کشته شدند. در سالهای اخیر با غرق شدن تانکرهای بزرگ نفتی اقیانوس پیما یا به گل نشستن آنها آسیب هایی به حیات دریایی وارد آمد.

در سال ۱۹۸۳ بر اثر ۱۱۰۰۰ واقعه آلوده کننده در حدود ۱۲۰ میلیون لیتر مواد آلوده کننده در آبهای ایالات متحده تخلیه شده است.

تعریف آلودگی آب

در سال ۱۹۶۹ برای آلودگی آب تعریفی ارائه داد: آلودگی آب عبارت است از افزایش مقدرا هر معرف اعم از شیمیایی ، فیزیکی یا بیولوژیکی که موجب تغییر خواص و نقش اساسی آن در مصارف ویژه‌اش شود.

عوامل آلوده کننده آب

آب یکی از مهمترین و بنیادی‌ترین عامل حیات موجودات زنده است از این نظر جلوگیری از آلودگی آب نیز به همان نسبت مهم و مورد توجه می‌باشد عوامل آلوده کننده آب بسیار گوناگون‌اند و می‌توانند هم منابع آب های زیرزمینی و هم آبهای سطحی را آلوده کنند.

عوامل آلوده کننده آبهای زیرزمینی :

کانیهای موجود در معادن سطحی که در اثر تغییر و تبدیل به عامل آلوده کننده مبدل می‌شود. مثلا آب جاری سطحی ( حاصل از باران و …) هنگام عبور از معادن زغال سنگ ، دی‌سولفید آهن « II» ( پیریت ) همراه با زغال سنگ را در خود حل کرده و سپس در اثر واکنش ، هوا آنرا به اسید سولفوریک تبدیل می‌کند. اسید حاصل ضمن عبور از لایه‌های مختلف مخازن زیرزمینی ، موجب آلوده شده آن می‌شود.جمع شدن فاضلابهای شهری بویژه اگر در یک حوزه آهکی و یا شنی وارد شوند از آن که در معرض باکتریها قرار گیرند و تجزیه شوند، مستقیما و براحتی به مخازن زیرزمینی نفوذ پیدا کرده و موجب آلوده شدن آنها می‌شود.

ضایعات رادیواکتیوی : یکی از عوامل آلوده کننده مهم منابع آبی زیرزمینی است که امروزه یکی از راههای رفع آنها که در حقیقت مشکل بزرگی برای صاحبان تکنولوژی هسته‌ای نیز به شمار می‌رود دفن آنها در زیر زمین است علاوه بر دفن ضایعات رادیواکتیو در زیر زمین ، همه انفجار های هسته‌ای زیر زمینی نیز موجب آلوده شدن آب های زیرزمینی می‌شود.

ضایعات رادیواکتیوی : یکی از عوامل آلوده کننده مهم منابع آبی زیرزمینی است که امروزه یکی از راههای رفع آنها که در حقیقت مشکل بزرگی برای صاحبان تکنولوژی هسته‌ای نیز به شمار می‌رود دفن آنها در زیر زمین است علاوه بر دفن ضایعات رادیواکتیو در زیر زمین ، همه انفجار های هسته‌ای زیر زمینی نیز موجب آلوده شدن آب های زیرزمینی می‌شود.

عوامل آلوده کننده آبهای سطحی:

آلوده کننده‌های صنعتی:
بسیاری از ضایعات صنعتی به آبزیان زیانهای جدی می‌رسانند. این ضایعات برای خنثی شدن مقدار زیادی از اکسیژن محلول در آب را به مصرف رسانیده و موجب کاهش اکسیژن مورد نیاز برای آبزیان می‌شود و تهدید به مرگ می‌کنند. از طرف دیگر بسیاری از خود این ضایعات سمی بوده و موجب مسمومیت آبزیان می‌شوند مانند فلزات سنگین ، جیوه ، سرب ، مس و غیره.

وارد شدن ترکیبات فسفردار و نیتروژن‌دار در آب موجب رشد جلبک‌هائی می‌شود که ضمن ایجاد بو و مزه غیر طبیعی آب ، اکسیژن آب را مصرف کرده و باعث کاهش میزان آن و بروز صدمات و تلفات آبزیان می‌شود.

فاضلاب خانگی:

کلیه پاک کننده‌ها که وارد آبهای سطحی می‌شوند ترکیباتی را در آبها وارد می‌کنند که اگر خنثی نشوند و یا توسط میکرو اورگانیسم‌ها تجزیه و تخریب نشوند بصورت سمی مهلک زیان بسیاری برای آبزیان ببار می‌آورند.

حشره کشها ، سموم دفع آفات نباتی و کودهای شیمیایی:

که از ضروریات توسعه کشاورزی است نا خواسته موجب آلودگی آبهای سطحی می‌شوند. مانند ددت DDT را نام برد.

کاهش ۲۰ درصدی بارش‌ها
کاهش ۲۰ درصدی بارش‌ها

وزیر نیرو با تاکید بر اینکه طرح تعادل‌بخشی در منابع آب زیرزمینی توسعه می‌یابد، گفت: با کمک استانداران قادر خواهیم بود در بخش‌های مختلف به ویژه کشاورزی در مصرف آب صرفه‌جویی داشته باشیم.

وی اظهار داشت: ما یک برنامه بلندمدت برای ایمن‌سازی تاسیسات آب و برق داریم. همچنین برنامه‌ای برای ارائه آموزش‌ لازم به مردم برای نحوه رفتار درست در زمان وقوع بلایای طبیعی داریم.
وی در ادامه درباره برنامه‌های وزارت نیرو برای مقابله با خشکسالی، تصریح کرد: ما در شرایط خوبی به سر نمی‌بریم و ۲۰ درصد بارش‌ها تا آخر پاییز امسال نسبت به سال قبل که سال نرمالی هم نبود کمتر شده است. پیش‌بینی ما این است که تا پایان زمستان ۱۱۵ میلی‌متر به طور متوسط بارش خواهیم داشت که وضع ما را بهتر می‌کند، ولی تا پایان زمستان هم میزان بارش کمتر از سال‌های نرمال است.
اردکانیان با بیان اینکه این وضعیت، وضعیت جدیدی برای اقلیم خشک و نیمه خشک ایران نیست، خاطرنشان کرد: ما باید از این شرایط برای چگونگی مصرف آب و صرفه‌جویی در مصرف آب به ویژه در بخش کشاورزی استفاده کنیم. وزارت نیرو در این زمینه برنامه دارد و همچنین به دنبال تامین منابع لازم آب در موارد ضروری هم خواهد بود.
وزیر نیرو با بیان اینکه طرحی به نام تعادل‌بخشی در منابع آب زیرزمینی از سال‌ها پیش شروع شده است، گفت: ما اجرای این طرح را در برنامه خود داریم و سعی می‌کنیم با همکاری وزارت جهاد کشاورزی و سازمان برنامه و بودجه، منابع لازم را تامین کرده و این طرح را توسعه دهیم.
وی در پایان تصریح کرد: من معتقدم با کمک مسئولان استانی مخصوصا استانداران قادر خواهیم بود، در بخش‌های مختلف به ویژه کشاورزی در مصرف آب صرفه‌جویی داشته باشیم.

 

تهران هر ثانیه ۳۵ هزار لیتر آب می‌بلعد

قائم مقام شرکت آب و فاضلاب استان تهران گفت: در حال حاضر درکلان شهر تهران با جمعیتی بالغ بر ۸.۵ میلیون نفر ساکن و در حدود ۱.۵ میلیون نفر جمعیت شناور، سالانه ۱۰۳۵ میلیون مترمکعب و متوسط در هر ثانیه ۳۵ هزار لیتر آب مصرف می شود.

علیرضا نوذری پور، با بیان اینکه ۱۷۵ عدد ایستگاه پمپاژ در استان تهران وظیفه انتقال آب به نقاط مرتفع را با ظرفیت ۲۲۴ هزارمترمکعب در ساعت به عهده دارد، اظهار کرد: در شهر تهران ۶۴ ایستگاه پمپاژ، بعد از هشت مرحله پمپاژ، در اختلاف ارتفاعی ۸۰۰ متری، آب را به شمالی ترین نقاط تهران می رسانند.

به گفته قائم مقام شرکت آب و فاضلاب استان تهران، این استان بزرگترین پایگاه جمعیتی در کشور است که در کنار هیچ رودخانه‌ای بنا نشده و منابع آب آن محدود گزارش می‌شودهمچنین با داشتن سهم سرانه آب تجدید پذیرغیرمتعارف ۳۵۰ مترمکعب در سال، از مرز بحران عبور کرده است.

نوذری‌پور با بیان اینکه این میزان در کل کشور ۱۶۶۶ و در دنیا ۶۶۶۰ مترمکعب در سال است، عنوان کرد:اختلاف رقوم ارتفاعی آن بالغ بر ۸۰۰ متر است که با  ایستگاههای پمپاژ موجود و ظرفیت ۲۲۴ هزارمترمکعب در ساعت بعد از ۸ مرحله پمپاژ  آب به شمالی ترین نقطه تهران می رسد.

وی عمر بسیاری از تاسیسات آب در تهران را بالغ بر ۵۰ سال دانست و افزود:در شرایط فعلی تهران در معرض خشکسالی های متناوب قرار گرفته است.

قائم مقام شرکت آب و فاضلاب استان تهران در خصوص اقدامات شاخص شرکت آب و فاضلاب استان تهران در بخش فاضلاب گفت:اجرای بیش از ۶۰۰۰ کیلومتر شبکه جمع‌آوری، خط اصلی وتونل فاضلاب رو و نصب بیش از ۶۰۰۰۰۰ انشعاب فاضلاب در شهر تهران و افتتاح مدول‌های ۵ و ۶ تصفیه‌خانه فاضلاب جنوب تهران با ظرفیت ۲۶۰۰ لیتر بر پانیه بخشی از اقدامات در این حوزه بوده است.

وی ادامه داد:ایجاد تاسیسات جمع‌آوری و افتتاح ۱۰ باب تصفیه‌خانه فاضلاب در تهران و هشت شهر استان (شهریار، شهر قدس، اسلامشهر، پرند، پیشوا، پردیس، لواسان و میگون) و اجرای بزرگترین پروژه مکانیسم توسعه پاک در بین طرح‌های فاضلاب شهری جهان از دیگر اقدامات انجام شده در بخش فاضلاب است.

قائم مقام شرکت آب و فاضلاب استان تهران با اشاره به اجرای بزرگترین پروژه مکانیسم توسعه پاک CDM در بخش فاضلاب اظهار کرد:در شانزدهیمن دوره مراسم جایزه جهانی انرژی در تهران، جایزه ویژه بخش آب و همچنین عنوان برتر در میان ۱۵ طرح جهانی در این دوره از سوی بنیاد جهانی انرژی به طرح فاضلاب تهران اعطا شد.

به گفته نوذری‌پور استفاده از بیوگاز حاصل از فرآیند تصفیه بی‌هوازی فاضلاب‌ حاوی گاز متان برای تولید برق، از ویژگی‌های منحصر به فرد طرح فاضلاب تهران است که در کسب جایزه مورد توجه داوران قرار داشت.

سهم آب شرب در سبد هزینه خانوار فقط سه دهم درصد است
سهم آب شرب در سبد هزینه خانوار فقط سه دهم درصد است

معاون راهبری و نظارت و بهره برداری شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور، با اشاره به اینکه به طور میانگین هر مشترک در ماه ۱۲ هزار تومان بابت هزینه آب مصرفی پرداخت می کند، گفت: سهم آب شرب در سبد خانوار فقط سه دهم درصد است.

«شاهین پاکروح» در گفت و گو افزود: با توجه به هزینه هایی مانند هزینه مکالمات تلفنی، اینترنت و … که همه مردم با آن مواجه هستند، می توان دریافت که سهم آب شرب در سبد هزینه های خانوار چقدر ناچیز است.
وی با تاکید بر اینکه منزلت اقتصادی آب رعایت نمی شود، گفت: هر مترمکعب آب به طور میانگین با قیمت هزار تومان تولید و به قیمت ۴۲۰ تومان به مشترکان عرضه می شود.
معاون شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور با اشاره به مصرف بالای آب در ایران، سرانه مصرف آب در کشور را ۱۶۰ لیتر به ازای هر نفر در شبانه روز ذکر کرد و افزود: در مدیریت مصرف به دنبال این نیستیم که مصرف را کم کنیم بلکه می خواهیم مردم مصرف واقعی داشته باشند.
وی در این خصوص افزود: بر اساس طرح های آزمایشیِ اجرا شده، مصرف واقعی آب شرب در کشور می تواند تا ۳۰ درصد کاهش پیدا کند.
پاکروح یکی از راه های مدیریت مصرف آب را اصلاح تعرفه ها ذکر کرد و گفت: با یک سری راهکارها از جمله اصلاح تعرفه ها، تدوین قوانین و … می توان روند مصرف در کشور را به روندی معقول و درست تبدیل کنیم.
وی با بیان اینکه فعلا پیشنهادی مبنی بر افزایش قیمت آب به دولت نرفته است، گفت: اگر قرار باشد پیشنهادی مبنی بر افزایش قیمت در دولت مطرح شود، باید از شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور به وزارت نیرو و از وزارت نیرو به دولت ارسال شود؛ امسال بر اساس مذاکراتی که با دولت انجام شده، تاکنون برنامه ای برای افزایش قیمت نداریم.
در حالی معاون شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور سرانه مصرف آب در کشور را ۱۶۰ لیتر به ازای هر نفر در شبانه روز ذکر می کند که سرانه سالیانه مصرف آب در بلژیک ۱۱۲ لیتر و در انگلیس ۱۵۳ لیتر است.
این در حالیست که میزان آب تجدیدپذیر در انگلیس ۲ هزار و ۲۰۰ متر مکعب به ازای هر نفر و در ایران یک هزار و ۳۰۰ متر مکعب است.

چرخه طبیعی آب
چرخه طبیعی آب

آب در زندگی بشر اهمیت بنیادی دارد. از اینرو آب را مایه حیات گویند. در روز گرم تابستان وقتی شیر آب قطع می شود ، ضرورت وجود آب در زندگی انسان نمایان می گردد. انسان می تواند بدون غذا چند روزی را بگذراند ، اما بدون آب به زودی از پا در می آید.

  • آیا می توانید روزی را تجسم کنید که آب نداشته باشید؟
  • آیا آب را به بطور سالم و در حد نیاز استفاده می کنید؟
  • آیا آب به اندازه کافی و در همه جا در دسترس بشر هست؟
  • برای استفاده مطلوب از آب چه کار باید کرد؟ و غیره

موقعیت جهانی آب

مقدار آب موجود در کره زمین تقریبا ثابت بوده است. این آب به مصارف آشامیدن ، کشاورزی ، صنعت و … می رسد و زندگی بشر را بهبود می بخشد. اگر کره زمین از فضا روئیت شود ، رنگ طبیعی آن آبی دیده می شود یعنی کره ای که بیشتر سطح آن را آب پوشانده است. یعنی بخش اعظم سطح زمین را اقیانوس‌ها و دریاها فرا گرفته اند. از نقطه نظر حجم و اندازه ، در حدود ۹۷٫۲%از آبهای موجود در جو زمین و آب موجود در خاکها و آبهای زیرزمینی می باشند.

آب شیرین

انسان برای انجام فعالیت هایش به آب شیرین نیاز دارد. آب شیرین ، یعنی آبی که میزان نمکهای آن بسیار کم باشد. آب اقیانوس ها و دریاها شور هستند و استفاده از آنها نیازمند تصفیه کردن آنهاست که این امر به احداث مرکز تصفیه خانه آب با مکانیزم های پیشرفته تصویه نیاز دارد. هزینه بالای این امر سبب شده که انسان به آب های شیرین موجود در خشکیها و اتمسفر زمین قانع باشد. حجم آب شیرین در جهان بسیار کم و در حدود ۲٫۸% از حجم کل آب جهان است. برای مصرف آب شیرین اندک موجود در جهان محدودیت هایی هم وجود دارد ، زیرا مقداری از آبهای شیرین جهان به شکل یخ در یخچالهای قطبی و کوهستانی قرار دارد که به این صورت قابل بهره برداری نمی باشند. اما انسان به آبهای شیرین موجود در رودها ، دریاچه ها ، و آبهای زیرزمینی دسترسی دارد. البته آبهای زیرزمینی که در لایه‌های داخلی زمین موجود هستند ، لازمه دسترسی به آنها مسائلی همچون اکتشاف ، حفر چاه ، کانال کشی ، و به کار بردن دستگاههای پمپ آب ، ایجادتاسیسات و لوله کشی را در پی دارد.

گردش طبیعی آب

آبهای موجود در زمین همواره در حال تغییر شکل هستند. این آبها ، حالات مایع ، جامد و گاز به خود می گیرند ، جلوه‌های طبیعی آب بسیار وسیع است. مقداری از آن در زمین نفوذ کرده و آبهای زیرزمینی را تشکیل می دهد. قدری از آن هم در درون شاخه‌ها ، برگ‌ها ، تنه و ریشه درختان ذخیره می شود. آیا جلوه های دیگری از آب هم می شناسید؟

آب موجود در اتمسفر زمین بر اثر گردش طبیعی آن هر ۹ روز یک بار بین آسمان و زمین جابجا می شود. در هر سال این عمل چندین مرتبه تکرار می شود. حجم آبی که در هر سال به وسیله گردش آب در طبیعت فراهم می شود ، در حدود ۴۰۰۰۰ کیلومتر مکعب است. انسان با تکنولوژی امروزی می تواند ۲۵۰۰۰ کیلومتر مکعب آنرا مورد بهره برداری قرار دهد. ریزش های جوی در همه جای سیاره زمین یکسان نیست و در برخی جاها بارندگی بیشتر از سایر مکانهاست.

وضعیت آب های ایران

با توجه به قرار گرفتن ایران در نواحی خشک و بیابان ، مقدار بارندگی و حجم آبهای ایران کافی نیست. و ریزش های جوی نیز بطور یکنواخت صورت نمی گیرد. میانگین بارندگی سالانه در جهان در حدود ۸۰۰mm تبخیر واقعی و ۹۰۰mm تبخیر بالقوه می شوند. کشور ایران با اینکه ۱٫۱% از مساحت خشکی های جهان را داراست ، فقط ۰٫۳۴۵% از آبهای موجود در خشکیهای جهان را در اختیار دارد. از سوی دیگر در اغلب مناطق ایران ، ریزشهای جوی بصورت محلی و فصلی است که نیاز چندانی به آب برای کشاورزی در پاییز و زمستان نیست ، همچنین بارندگی به طور یکنواخت در کشور توزیع نمی شود.

محدودیت منابع آب و توزیع فصلی نامناسب بارندگی دال بر این است که بایستی منابع آبهای موجود سطحی و زیرزمینی را به خوبی شناسای و مطالعه کرده و با برنامه ریزی دقیق ، بهره برداری صحیح از آنها صورت گیرد. البته مردم ایران از اول با این مشکل مواجه بوده اند و با حفر قنات و کاریز ، بهره برداری از آبهای زیرزمینی را ابداع کرده اند. با احداث سد و بندهای متعددی نیز آبهای سطحی را مورد استفاده قرار می دهند.

آنچه باید بدانیم

  • حجم آبهای شیرین قابل استفاده توسط انسان بسیار محدود است.
  • میزان بارندگی سالانه ایران بسیار کمتر از میانگین بارندگی جهانی است.
  • پراکندگی بارش در همه جای ایران یکسان نیست و بیشتر بارندگی در زمان نامناسب برای کشاورزی صورت می گیرد.
  • برای بهره برداری صحیص از منابع آب بایستی ابتدا منابع را خوب شناخته و بر روی آنها برنامه ریزی دقیق انجام داد.

 

برای کمک به حل بحران کم آبی چه کار کنیم؟
برای کمک به حل بحران کم آبی چه کار کنیم؟

مسئله آب و بحران کم‌آبی موضوعی نیست که تنها به امروز و دیروز و امسال و سال بعد محدود شود؛
موضوعی است که حداقل در سال‌های اخیر بسیار درباره آن خوانده یا شنیده‌ایم؛
بحرانی که برای مدیریت آن همه ما در آن سهم داریم و باید برای حفظ این سرمایه بکوشیم.

فقط یک لیوان آب

هر کدام از ما در طول روز معمولا ۳بار باید وضو می‌گیریم.
در طول انجام هر کدام از مراحل وضو می‌توانیم شیر آب را ببندیم که هدر نرود. بعضی‌ها فکر می‌کنند که با بستن شیرآب یا به طور کل لمس کردن هر چیز مرطوبی وضوی آنها باطل می‌شود.
در رساله غالب مراجع، هیچ اشاره‌ای به این نکته نشده است؛
این یعنی اینکه درصورت بستن شیر آب بین مراحل وضو، وضو باطل نمی‌شود. شما می‌توانید بعد از ریختن آب روی دست‌ها شیر آب را ببندید و بقیه مراحل وضو را انجام دهید. مورد مشابه دیگر مصرف آب هنگام مسواک زدن است.
متأسفانه خیلی از افراد هنگام مسواک زدن از شروع تا پایان آن، شیر آب را باز می‌گذارند در حالی که برای این کار هم یک لیوان آب کافی است.

مصرف چندباره

همه ما بدون شک قبل از مصرف سبزی‌ها و میوه‌ها آنها را با‌آب می‌شوییم. بدیهی است در این شست‌وشوها معمولا مقادیر قابل توجهی آب مصرف می‌شود.
علاوه بر این به ما یاد داده‌اند که باید سبزی‌ها و میوه‌ها در چند مرحله شسته شوند که یکی از مراحل آن با مواد شیمیایی و ضد‌عفونی‌کننده‌ است. ولی بقیه مراحل شست‌وشوی این مواد خوراکی باید با آب و بدون افزودنی انجام شود.
اگر شما که زحمت اینگونه شست‌وشوها را بر عهده دارید از ظروف به جای سینک ظرفشویی استفاده کنید، می‌توانید در مصرف آب به مقدار قابل توجهی صرفه‌جویی کنید. ضمن اینکه با این کار، بعد از شست‌وشوی میوه‌ها وسبزی‌ها، مقداری آب گل آلود دارید که می‌توانید برای آب دادن به باغچه و ریختن در گلدان‌ها استفاده کنید.
یکی دیگر از مواردی که برای مصرف چند باره می‌توان به آن اشاره کرد، آب مواد پخته شده و به تعبیری آب غنی شده است؛ موادغذایی‌ای که در آب پخته می‌شوند،
مانند حبوبات و مواد پروتئینی و گوشت. این مواد حین پخته شدن، مقادیری از خواص خود را به آب می‌دهند. شما می‌توانید بعد از سرد شدن این آب هم آن را به گلدان‌ها داده یا در باغچه بریزید. با کمی تدبیر و تفکر می‌بینید که برای آب دادن به گلدان‌های خانه خود هر روز لازم نیست از آب آشامیدنی خالص استفاده کنید.

باید خودمان دست به‌کار شویم

ماشین‌های لباسشویی و ظرفشویی ۲ماشینی هستند که در کنار بقیه وسایل در آشپزخانه‌های ما جا خوش کرده‌اند و در انجام امور مربوط به منزل به خانم‌ها کمک می‌کنند.
حتما توجه داشته باشید که این ماشین‌ها را تا تکمیل‌شدن ظرفیت، مورد استفاده قرار ندهید. مثلا اگر ماشین لباسشویی ۵کیلو ظرف دارد تا تکمیل‌شدن ظرفیت، آن را روشن نکنید.
با توجه به اینکه ماشین لباسشویی میزان آبی که مصرف می‌کند براساس ظرفیت کامل آن است، درصورتی که کمتر از ظرفیت مورد نظر در آن لباس ریخته شود،
باز به همان اندازه آب مصرف می‌کند. این موضوع در مورد ماشین‌های ظرفشویی هم صدق می‌کند.

باید نسبت به آب مجازی حساس باشیم
باید نسبت به آب مجازی حساس باشیم

رئیس پژوهشکده عمران، آب و محیط زیست گفت: سرانه مصرف آب ایران ۲ برابر استاندارد جهانی است لذا بایستی حتی نسبت به بحث آب مجازی نیز حساس باشیم.

 “نعمت حسنی” رئیس پژوهشکده عمران، آب و محیط زیست و استاد دانشگاه شهید بهشتی در نشست تخصصی توانمندی‌های داخلی تولید و کاربرد انواع لوله در بخش آب کشور در سالن همایش‌های وزارت نیرو با بیان این مطلب که متوسط بارش‌های کشور از ۲۴۰ میلیمتر به ۲۲۰ میلیمتر تقلیل یافته است، افزود: به همین خاطر ۱٫۳ مساحت کشور دارای آب، ۱٫۳ در شرایط نیمه خشک و ۱٫۳ مابقی مساحت کشور در شرایط آب و هوایی خشک قرار دارد.

وی میزان حجم بارش‌های جوی را ۴۰۰ میلیارد متر مکعب ذکر کرد و افزود: از این میزان ۷۰ درصد برابر ۲۸۰ میلیارد مترمکعب تبخیر می‌شود و پیش بینی می‌شود تا پایان قرن ۲۱ میزان نزولات جوی با توجه به افزایش اثرات گازهای گلخانه ای و تغییر اقلیم به کمتر از ۱۸۰ میلیمتر برسد.

حسنی با اشاره به اینکه ما با خشکسالی مواجه نیستیم بلکه با خشک قرنی مواجه ایم و بایستی صرفه جویی در قطرات آب را مد نظر داشته باشیم، اظهار داشت: با تمام این کمبودها، سرانه مصرف آب ایران ۲ برابر استاندارد جهانی است لذا بایستی حتی نسبت به بحث آب مجازی نیز حساس باشیم.

وی از ژاپن به عنوان اولین وارد کننده آب مجازی جهان یاد کرد و با بیان اینکه ما باید در این موارد تلاش کنیم تا بهترین الگو در زمینه مصرف و استفاده از آب شرب باشیم، تصریح کرد: استفاده از پساب در صنعت می‌تواند نقش اساسی را ایفا کند ولی متاسفانه در کشور ما، فقط از یک میلیارد متر مکعب از ۳۰ میلیارد متر مکعب پساب موجود استفاده می‌شود.

رئیس پژوهشکده عمران، آب و محیط زیست با اشاره به اینکه فاصله بین هزینه آب تمام شده و پولی که از مشترک اخذ می‌شود بسیار زیاد است، تصریح کرد: این موضوع می‌تواند مدل‌های تأمین مالی را به مخاطره انداخته و پروژه‌ها را با شکست مواجه کند.

وی با اشاره به اینکه قیمت آب در ترکیه ۱۳ برابر، کانادا ۱۹ برابر، دانمارک، فرانسه و اروپا تا ۳۱ برابر قیمت آب در ایران است، افزود: قیمت آب در کشور حداقل بایستی ۳ تا ۴ برابر قیمت کنونی باشد، زیرا قیمت بنزین به آسانی افزایش می‌یابد، قیمت آب معدنی به سهولت افزایش می‌یابد ولی قیمت آب شهری همچنان ثابت است.

نعمت حسنی با اشاره به اینکه کمبود منابع اعتباری می‌تواند صدمات جدی به بدنه آب کشور وارد کند، گفت: میزان متوسط آب بدون درآمد در کشور ما ۳۰ درصد است که با قیمت تمام شده ۱۵۰۰ تومان برای هر متر مکعب آب، ۳۶۰۰ میلیارد تومان خسارات آب هدر رفته به کشور تحمیل می‌شود.

وی با اشاره به اینکه میزان پرت آب در شهرهای بزرگ و مهم کشور ژاپن مانند توکیو ۳ درصد و در سایر نقاط آن نیز کمتر از ۶ درصد است، تصریح کرد: میزان آب بدون درآمد و هدر رفته در شهرهای جنوبی ما بسیار بالاست.

استاد دانشگاه شهید بهشتی با بیان این مطلب که آب، انتقال آب، تصفیه و توزیع آن و همچنین استفاده از پساب برای کشور بسیار حیاتی است، افزود: به دلیل داشتن سه اقلیم تر، نیمه خشک و خشک در کشور و نیاز آبی این مناطق، انتقال بین حوضه ای، نشت آب، آبربایی قابل توجه و عمر کوتاه برخی لوله‌ها سبب شده تا سالانه هزینه بالایی را بپردازیم.

وی تاکید کرد: استفاده از لوله در بخش انتقال آب نیاز به بررسی نوع خط لوله، نوع اجرا و شرایط توپوگرافی منطقه دارد.

حسنی کیفیت نامناسب بعضی لوله‌ها، عدم رعایت استانداردهای لازم، عدم بازرسی دقیق، عدم آموزش کافی و مناسب بازرسان، عدم آشنایی جامع کشاورزان با انواع لوله و کاربرد آن را از عمده چالش‌های این بخش دانست و اضافه کرد: در خصوص اجرا و نصب لوله‌ها با مشکلاتی همچون مشکل پوشش در محل، پوشش در جوشکاری، پوشش در انعطاف پذیری زیاد و دوپهن شدگی در اجرا مواجه هستیم.

وی با تاکید بر اینکه پوشش لوله نبایستی تأثیر منفی بر آب داشته باشد، افزود: لوله‌ها بایستی در برابر سیل، زلزله، رانش زمین و آسیب‌های عمدی مقاوم باشند و کمترین آسیب را به محیط زیست برسانند.

رئیس پژوهشکده عمران، آب و محیط زیست و استاد دانشگاه شهید بهشتی با بیان اینکه زلزله دارای اثرات استاتیکی و دینامیکی است و لوله‌ها تابع رفتار خاک هستند لذا بایستی در مقابل اثرات زلزله و رانش زمین مقاوم باشند، گفت: در تأمین لوله بایستی عمر مفید و طولانی لوله و صرفه اقتصادی نیز مد نظر قرار گیرد.

ایجاد مشکلات رشد جمعیت در چشم‌‌انداز آبی
ایجاد مشکلات رشد جمعیت در چشم‌‌انداز آبی

مدیرعامل آبفای استان تهران گفت: در رشد جمعیت نقشی نداریم اما تمام مشکلات آن به ما برمی‌گردد از جمله این‌که ما چشم‌‌انداز آبی برای پردیس و پرند نداریم.

محمد پرورش در جلسه مشترک هماهنگی مدیران صنعت آب و برق استان‌های تهران و البرز، اظهار داشت: سرانه منابع آب تجدیدپذیر استان‌های تهران و البرز ۳۰۰ مترمکعب در سال کمتر از میانگین است و با توجه به این‌که نصف این منابع را از جاهای دیگر وارد حوضه تهران می‌کنیم کمتر از ۲۰۰ مترمکعب در سال منابع تجدیدپذیر داریم که اگر برنامه‌ریزی کلانی برای این دو استان نشود در آینده در موضوع آب و برق با چالش‌های زیادی روبرو خواهیم شد.
پرورش با اشاره به این‌که جلسات انسجام‌بخشی که در استان تهران برگزار می‌شود بسیار مفید است گفت: از خروجی این جلسه‌ها این است که وقتی مدیران شرکت‌های آب و برق کنار هم قرار می‌گیرند دغدغه‌‌های‌شان مشترک می‌شود و در حوادث و بحران‌های مختلف هر کدام که دچار مسئله‌ای شوند این مسئله برای بقیه هم دغدغه می‌شود.
وی ادامه داد: گرچه مشکلات برون‌سازمانی و ناهماهنگی بین سازمانی از جمله بین شهرداری داریم ولی در موضوع داخلی بین شرکت‌های آب و برق در سطح استان تهران که بیش از ۲۵درصد از حجم فعالیت‌های آب و برق کشور را شامل می‌شوند، خوشبختانه ناهماهنگی نداریم.
پرورش با اشاره به مشکلات آبفای استان تهران گفت: یکی از مباحث اصلی، بحث منابع آب و طرح جامع آب شهرهای استان تهران است که بحثی است بسیار جدی که شرکت آب منطقه‌ای به جد دنبال می‌کند.
مدیرعامل آبفای تهران گفت: ما در شرکت‌های آبفای جنوب‌غرب استان تهران و آبفای شهرها و شهرک‌های غرب تهران با توجه به کاهش شدید منابع آبی هنوز چشم‌اندازی برای تامین بلندمدت نداریم که این مورد جزو دستورات کار جلسات انسجام‌بخشی آب و آبفاست و جلسات منظمی تشکیل می‌شود که مشکلات کلان آب که حدود یک‌میلیارد و ۳۵۰ میلیون مترمکعب  برای آب شرب شهری است و ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیون مترمکعب برای آب شرب روستایی است چاره‌اندیشی شود.
وی افزود: یکی دیگر از مسائل آبفای استان تهران بحث اقتصاد آب و قیمت تمام‌شده است؛ اگر بخواهیم سرمایه‌گذاری‌ها، پروژه‌های انجام‌شده و استهلاک را حساب کنیم شاید هزینه‌ها به بیش از ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ تومان در هر مترمکعب آب برسد در حالی‌که ما به طور متوسط ۴۴۰ تومان به ازای هر مترمکعب آب از مشترک دریافت می‌کنیم.
پرورش با اشاره به رشد جمعیت گفت: ما در رشد جمعیت نقشی نداریم اما تمام مشکلات آن به ما برمی‌گردد از جمله این‌که ما چشم‌‌انداز آبی برای پردیس و پرند نداریم.
پرورش تاکید کرد: بحث بازسازی تاسیسات آب چه در حوزه آب و فاضلاب و چه در حوزه برق از دیگر مواردی است که باید مورد توجه قرار گیرد و با کمک شواری شهر و نمایندگان مجلس شورای اسلامی از صندوق ذخیره منابعی کسب شود تا بسیاری از زیرساخت‌های ما که بیش از ۴۰ یا ۵۰ سال سن دارند بازسازی شوند چون بازسازی نه ردیف اعتباری  و نه منابع مالی دارد.
مدیرعامل آبفای استان تهران طلب‌های این سازمان را از دیگر مشکلات این شرکت دانست و گفت: تنها بیش از ۱۵۰ میلیارد تومان از یکی از سازمان‌‌ها طبلکاریم و به همان میزان ما هم به شرکت آب منطقه‌ای بدهکاریم که این وضعیت نشان می‌دهد نیاز به تصمیم‌‌گیری‌های بالادستی برای اصلاح این وضعیت است.
پرورش با بیان این‌که در سال ۱۴۱۰ حدود یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون مترمکعب پساب از فاضلاب تهران و شهرهای استان تهران خواهیم داشت افزود: برای این کار بیش از ۱۴ هزار میلیارد تومان منابع نیاز داریم که در پرو‌ژه‌های فاضلاب تاکنون بیش از ۱۰هزار میلیارد تومان سرمایه‌گذاری به قیمت روز شده است و  اتفاق خوب در این زمینه این است که از بانک زیرساخت آسیایی حدود ۶۰۰ میلیون دلار وام می‌گیریم که طرح فاضلاب شهرهای استان تهران را که کمتر از متوسط کشوری است به جای مناسبی برسانیم.