دبیرخانه دائمی طرح ملی دانش آموزی حامیان آب

تلفن دفتر روابط عمومی تهران: 66515514-66512920 / پست الکترونیکی: info@hamiab.ir

برچسب: آینده

با کاهش یک دقیقه‌ای استحمام چقدر آب صرفه‌جویی می‌شود؟
با کاهش یک دقیقه‌ای استحمام چقدر آب صرفه‌جویی می‌شود؟

صرفه‌جویی در مصرف آب یکی از موارد بسیار مهمی است که در سال آبی جاری باید مورد توجه ویژه‌ مشترکان قرار گیرد. در این میان استحمام یکی از مواردی است که در مصارف خانگی نقش عمده‌ای در مصرف آب دارد که باید گفت بر اساس آمار ارائه شده اگر مدت زمان استحمام هر فرد یک دقیقه کاهش یابد در مدت یک ماه ۶۰۰ لیتر آب صرفه‌جویی می‌شود.

 یک محاسبه ساده بدست می‌آید که در شهر تهران با جمعیتی معادل هشت میلیون و ۱۵۴ هزار و ۵۱ نفر، هر فرد اگر تنها یک دقیقه زمان استحمام خود را کاهش دهد، میزان صرفه‌جویی آب در طول یک ماه برابر با چهار میلیارد و ۸۹۲ میلیون و ۴۳۰ هزار و ۶۰۰ لیتر خواهد بود که این میزان برابر است با سه میلیارد و ۲۶۱ میلیون و ۶۲۰ هزار و ۴۰۰ عدد بطری ۱.۵ لیتری آب معدنی است.

همچنین طبق اعلام شرکت آب و فاضلاب استان تهران، این میزان برابر است با ۲۲ میلیون و ۲۳۸ هزار و ۳۲۰ بشکه ۲۲۰ لیتری و ۲۲۴ هزار و ۶۲۱ تانکر ۲۰ هزار لیتری و۲۶۵   حلقه چاه با آبدهی دبی ۲۵ لیتر بر ثانیه که این میزان آب مصرف روزانه یک میلیارد و ۲۲۳ میلیون و ۱۰۷ هزار و ۶۵۰ نفر را تامین می‌کند.

در شرایط فعلی وضعیت منابع آبی کشور مساعد نیست تا جایی که تمام مسئولان صراحتا اعلام کرده‌اند که در زمان پیک یعنی تابستان سال ۱۳۹۷ با مشکلاتی در حوزه تامین منابع آبی مواجه می‌شویم؛ لذا لازم است که تمامی سازمان‌ها و مشترکان نسبت به مساله آب با حساسیت بیشتری عمل کنند.

بارش‌های کشور به ۶۸ میلی‌متر رسید/کاهش۵۳ درصدی نسبت به پارسال
بارش‌های کشور به ۶۸ میلی‌متر رسید/کاهش۵۳ درصدی نسبت به پارسال

حجم بارش‌های کشور از اول مهر تا پایان هفته اول اسفندماه جاری، به ۶۸ میلی‌متر رسید که نسبت به میانگین دوره‌های مشابه درازمدت ۵۲.۹ درصد و نسبت به دوره مشابه سال آبی گذشته ۵۲.۷ درصد کاهش دارد.

به نقل از وزارت نیرو،  به دنبال بارندگی‌های خوب چند روز اخیر در ماه پایانی سال جاری و بر اساس آخرین آمار ثبت شده در ایستگاه‌های باران‌سنجی شرکت مدیریت منابع آب ایران، میزان بارش های کشور از اول مهر تا ۴ اسفندماه جاری، به ۶۸ میلی‌متر رسید.

این گزارش حاکی از آن است که بارش ۶۸ میلیمتری کشور نسبت به میانگین دوره‌های مشابه درازمدت ( ۱۴۴.۴ میلیمتر) ۵۲.۹ درصد کاهش و نسبت به دوره مشابه سال آبی گذشته ( ۱۴۳.۷ میلیمتر) ۵۲.۷ درصد کاهش نشان می‌دهد.

حجم بارش های اول مهر تا ۴ اسفند معادل ۱۱۲ میلیارد و ۶۶ میلیون مترمکعب ثبت شده است.

بنابراین گزارش، بیشترین میزان بارش های کشور از ابتدای سال آبی ۹۷-۹۶ تا دیروز (جمعه ۴ اسفند ماه جاری ) مربوط به حوضه اصلی آبریز دریای خزر با ۲۱۸.۸ میلیمتر و پس ازآن مربوط به حوضه آبریز دریاچه ارومیه با ۲۰۲.۸ میلیمتر است.

بر پایه این گزارش، سهم حوضه‌های آبریز خلیج فارس و دریای عمان ۸۸.۴ میلیمتر، قره قوم  ۳۳.۴ میلیمتر، فلات مرکزی ۲۶.۸ میلیمتر و مرزی شرق ۶.۱ میلیمتر از کل متوسط بارش های ۶۸ میلمتری کشور بوده است

هشدار آبفای تهران نسبت به حفاظت از کنتورها در روزهای آینده
هشدار آبفای تهران نسبت به حفاظت از کنتورها در روزهای آینده

در این اطلاعیه آمده است: با توجه به ورود جبهه هوای سرد و کاهش شدید دمای هوا و به منظور حفاظت کنتورهای آب از یخ‌زدگی و شکستگی و همچنین جلوگیری از بروز خسارت، لازم است مشترکان شهرهای استان موارد زیر را رعایت کند:

پوشش کنتور و لوازم جانبی آن با استفاده از پوشال، پشم شیشه یا سایر پوشش‌های مناسب باید انجام بگیرد؛ البته این کار لازم است به صورتی باشد که کنتور آب به‌راحتی قابل قرائت باشد.

همچنین جلوگیری از ورود و تجمع آب در داخل حوضچه کنتور و نصب دریچه کنتور روی حوضچه فاقد دریچه از دیگر مواردی است که در این فصل باید انجام شود.

شهروندان توجه کنند در صورت یخ‌زدگی کنتور و لوله‌های رابط از گرم‌کردن ناگهانی کنتور و استفاده از آب جوش یا ایجاد آتش در اطراف کنتور جدا خودداری شود.

این اطلاعیه می‌افزاید: شهروندان استان تهران در صورت بروز هر گونه حادثه‌ای می‌توانند با سامانه تلفنی ۱۲۲ تماس بگیرند.

علت های آلودگی آب ها
علت های آلودگی آب ها

تمام موجودات، گیاهان و انسان ها برای ادامه حیات نیازمند آب تمیز و سالم هستند زیرا در چرخه حیات اگر گیاهان با آب آلوده آبیاری شده و رشد کنند، خوراک حیوانات شده و از طریق آنها می توانند انواع بیماری ها و آلودگی ها را به انسان ها منتقل کنند و به این صورت چرخه حیات به مخاطره می افتد.

با تغییر شیوه های زندگی انسان ها شاهد استفاده از انواع و اقسام کودها و سموم شیمیایی برای کشت محصولات کشاورزی هسیتم و همچنین به دلیل بی توجهی جوامع انسانی بسیاری از زباله ها و فاضلاب ها به رودها و … رها شده و به این ترتیب منابع تامین آب آشامیدنی آلوده می شوند.

به دلیل خشکسالی های اخیر و برداشت بی رویه از آب های زیر زمینی با کمبود منابع تامین آب سالم در کشور مواجه هستیم این در حالی است که بی توجهی به طبیعت و نحوه صحیح دفع زباله ها و همچنین نبود سیستم فاضلاب شهری مناسب سبب شده تا اکنون بخش عظیمی از آبرفت ها در دل تهران با حجم عظیمی از پساب فاضلاب ها انباشته شوند و علیرغم برخی ادعا بدون هیچ گونه تخصصی می تواند مدعی شده که این آلودگی ها قابلیت نقوذ به سفره های زیر زمینی و حتی نفوذ به چاه های آب آشامیدنی را خواهند داشت.

در مقابل به دلیل بی توجهی ما انسان ها نسبت به سلامت خود و محیط اطرافمان، در نزدیکی رودخانه ها و سدها م یتوان رد پای انسان ها را در قالب زباله های فراوان مشاهده کرد که برای مشاهده این مدعا مسوولان محترم وزارت نیرو می توانند به رودخانه های منتهی به سد جاجرود و در نزدیکی فشم و لواسان مراجعه کده و انواع و اقسام زباله های برجا مانده از تفریحات شهروندان را ملاحظه کنند.

در کنار این موارد می توان به سایر علل آلودگی آب ها نیز اشاره کرد.

فلزات سنگین

 فعالیت‌هایی مانند حفر معدن و ساختمان‌سازی ممکن است مقادیر زیادی از فلزات سنگین را به منابع آب زیرزمینی مجاور وارد کند. برخی از باغ‌های قدیمی ممکن است حاوی مقادیر زیادی آرسنیک باشند که زمانی به عنوان آفت‌کش به کار می‌رفت. این فلزات در مقادیر بالا برای سلامتی خطرناک هستند.

سرب و مس

 وسایل لوله‌کشی خانگی شایع‌ترین منبع سرب و مس در آب آشامیدنی هستند. آب ممکن است به تدریج باعث خورده شدن لوله‌ها شود و این مواد به درون آب خانه نشت کند. میزان اسیدی یا قلیایی بودن آب خانه ها  در میزان خورده شدن لوله‌ها موثر است. درجه حرارت یا میزان مواد معدنی آب هم در این زمینه نقش دارد. سرب و مس در لوله‌ها، سه‌‌راهی‌ها یا سایر وسائل  مربوط به آب مانند شیرها و سینک ظرفشویی به کار می‌روند.

 فاضلاب‌های خانگی

 دفع نادرست ترکیبات خانگی که به طور بسیار رایجی مورد استفاه قرار می‌گیرد، ممکن است آب‌های زیرزمینی را آلوده کند. از جمله این مواد حلال‌‌‌ها، روغن موتور استفاده شده، رنگ‌ها، حلال‌های رنگ‌ها. حتی صابون و مواد شوینده و پاک‌کننده ممکن است نهایتا آب آشامیدنی را آلوده کنند. این وضعیت معمولا هنگامی که چاه‌های فاضلاب و سپتیک تانک‌ها نامناسبی مورد استفاده می‌گیرد، رخ می‌دهد.

کود‌ها و آفت‌کش‌ها

 کشاورزان برای افزایش رشد محصولات وجلوگیری از آسیب حشرات از کودها و حشره‌کش‌ها استفاده می‌کنند. این ترکیبات همچنین در باغ‌های حومه شهر نیز به کار می‌رود. مواد شیمایی در این ترکیبات ممکن است نهایتا به آب‌‌های زیرزمینی راه یابد. این نوع آلودگی به انواع و مقادیر مواد شیمیایی مورد استفاده و کاربرد آنها بستگی دارد. شرایط محیطی محلی مانند نوع خاک یا میزان بارش باران و برف فصلی نیز بر این نوع آلودگی موثر است.

بسیاری از کودها حاوی اشکالی از نیتروژن هستند که می‌تواند به صورت ماده زیان بار نیترات درآید. این نیترات به سایر منابع نیترات که در بالا ذکر شد،اضافه می‌شود. برخی از سیستم‌های زهکشی زیرزمینی در کشاورزی کودها و آفت‌کش‌‌ها را در خود جمع می‌کنند. این آب آلوده می‌تواند باعث آلودگی آب‌های زیرزمینی و نهرها و رودخانه‌های محلی شود. به علاوه مواد شیمیایی مورد استفاده برای نابود کردن حشرات و سایر بندپایان مزاحم در ساختمان‌ها نیز ممکن است آلاینده باشد. باز میزان مشکل ایجاد شده به مقدار و نوع ماده  شیمیایی مورد استفاده برای این کار دارد. همچنین نوع خاک و مقدار آبی که از خاک می‌گذرد، در میزان آلودگی موثر است.

فضولات انسانی و حیوانی

در فضولات انسانی و حیوانی، نیترات و باکتری به عنوان دو ماده آلاینده بسیار مهم یافت می‌شوند.

چاه‌های فاضلاب می‌توانند باعث آلودگی باکتریایی و نیتراتی آب شوند. همچنین دامداری‌‌های که از تعداد فراوانی از حیوانات مستعد تولید این دو ماده هستند.

فاضلاب‌های صنعتی

 بسیاری از مواد شیمیایی زیانبار به طور گسترده‌ای در صنایع و کارخانجات محلی استفاده می شوند که در صورت دفع نامناسب ممکن است باعث آلودگی آب‌ آشامیدنی شوند.

 کارخانه‌های محلی: اینها شامل کارخانه‌های مجاور، طرح‌های صنعتی، و حتی کسب‌وکارهای کوچکی مانند پمپ بنزین و خشک‌شویی‌ها می‌شود. در همه این مکان‌ها به انواع گوناگونی از مواد شیمیایی به کار می‌رود که به دفع با مراقبت دقیق دارد. دفع نادرست و رها شدن این مواد شیمیایی یا پسمانده‌های صنعتی می‌تواند منابع آب زیرزمینی را تهدید کند.

نشت تانک‌ها و لوله‌های زیرزمینی: فراورده‌های نفتی، مواد شیمیایی و فاضلاب‌هایی که در محفظه‌ها یا لوله‌های زیرزمینی ذخیره می‌شوند، ممکن است نهایتا به آب‌های زیرزمینی راه یابند. این لوله‌‌ها و تانک‌ها اگر به درستی ساخته یا نصب نشوند، نشت خواهند داد. تانک‌ها یا لوله‌‌های فولادی ممکن است به مرور زمان خورد شوند. امکان نشت تانک‌های حاوی نفت یا مواد شیمیایی در مزارع قدیمی و به حال خود رها شده بسیار زیاد است.

محل‌های جمع‌آوری فاضلاب: بسیاری از محل‌های جدید جمع‌آوری فاضلاب‌ها و پسماندها طوری ساخته شده‌ند که نشت نکنند. اما بروز سیلاب‌ها ممکن است از این موانع بگذرد و آب آلوده شود. در محل‌های قدیمی نگهداری فاضلاب که به درستی ساخته نشده‌اند، ممکن است انواع مختلفی از مواد آلاینده به آب‌های زیرزمینی نشت کند.

 باتوجه به موارد گفته شده بهتر است :

*در مصرف آب صرفه جویی شود زیرا این کار مانع کمبود آب سالم شده و همچنین میزان  آب آلوده ای که نیاز به تصفیه دارد را کاهش می دهد.

* رنگ، روغن و مواد زباله را درون سینک ظرفشویی، راه‌آب حمام و دستشویی و یا توالت نریزید.

* از پودر لباسشویی، مواد تمیز کننده خانگی و صابون و شامپو استفاده کنید.

* از کودها و یا حشره کش ها زیاد استفاده نکنید.

*زباله ها را در رودخانه، دریاچه، جوی آب و … نریزید.

*هر از چندی وضعیت لوله کشی داخلی را از نظر پوسیدگی و نشت و هدر رفت آب کنترل کنید.

چگونه می توان بحران کمبود آب را سامان داد؟
چگونه می توان بحران کمبود آب را سامان داد؟
 همه می‌دانیم که ایران با کمبود منابع آب مواجه است. جمعیتی که رو به فزونی است، آب و هوایی که احتمالاً رو به گرما خواهد گذاشت، پس باید کاری کرد. پرسش مبرهن و مهم البته این است که خب، چه کاری باید کرد؟ خوشبختانه علمی هست که می‌تواند در این راستا کمک‌مان کند. منبع محدودی مثل آب داریم که باید درست تخصیصش دهیم. اقتصاد، علمی است در باب تخصیص منابع محدود. در نتیجه واضح است که باید از این علم استفاده کنیم تا در مورد مساله آب بتوانیم تصمیم‌گیری درست داشته باشیم و پاسخ اقتصاد به این موضوع بسیار هم ساده است. اول اینکه باید قیمت‌ها را تصحیح کنیم.
  • جیره‌بندی با سازوکار قیمت‌ها
این بحث چند سطح دارد؛ اولین سطح این است که جیره‌بندی با سازوکار قیمت‌ها همیشه بهینه‌ترین نوع جیره‌بندی است. هر نظام جیره‌بندی دیگر یعنی جیره‌بندی از طریق دیوانسالاری، صف ایستادن و قدرت سیاسی، متضمن یک رفاه سوخته و هزینه ازدست‌رفته برای مصرف‌کننده است چراکه مصرف‌کننده باید با دیوانسالاری و صف ایستادن بجنگد یا تلاش کند آن قدرت سیاسی موردنیاز را به دست آورد.
دومین سطح این است که قیمت روشن می‌کند در واقع مهم‌ترین و ارزشمندترین استفاده‌ها از آب کدامند. بیش از ۹۰ درصد آب ایران در بخش کشاورزی مصرف می‌شود و حقیقت روشن این است که ارزشمندترین استفاده از آب وقتی است که به کار نوشیدن و استحمام مردم می‌آید؛ جایی که امروزه تنها شش درصد آب‌های کشور در آن مصرف می‌شود. بنابراین هر راه‌حلی که برای تخصیص این منبع کمیاب در نظر بگیریم، حتماً شامل جابه‌جا کردن موارد استفاده از آب، از بخش کشاورزی به مصرف مردمی خواهد بود و این دقیقاً همان کاری است که قیمت‌گذاری مناسب آب انجام می‌دهد.
بیایید محض رسیدن به اعداد تصور کنیم که تحت یک نظام تخصیصی خاص، مقدار آبی داریم که خانوارها حاضرند برای مصرف کردن آن، ۵۰۰ تومان بپردازند. اما این منبع به زارعی اختصاص یافته که با استفاده از آن به قدر ۲۰۰ تومان برنج تولید می‌کند. در نگاه درست اقتصادی این امر متضمن ضرر ۳۰۰‌تومانی است که به واسطه تخصیص نامناسب منابع به همه ما وارد آمده است. واضح است که دلمان می‌خواهد این ضرر اتفاق نیفتد.‌ ترجیح می‌دهیم این منابع جایی مصرف شود که بیشترین ارزش را تولید کند چراکه تعریف تولید ثروت دقیقاً همین است؛ جابه‌جا کردن منابع محدود از استفاده‌های کم‌ارزش‌تر به مصارف ارزشمندتر.

 

  • به دنبال مصرف ارزشمندتر
اینجا نظام قیمت می‌تواند شفافیت را به نظام تخصیص آورد؛ می‌تواند به ما نشان دهد که آن مصارف ارزشمندتر کدامند. وقتی این مساله برای همه مشهود شد، آنگاه قیمت‌ها و بازار، منابع آب را به آن مصرف ارزشمندتر اختصاص خواهند داد. واضح است که این به آن معناست که برخی کشاورزان سهمیه آب‌شان را از دست خواهند داد یا دست‌کم آب به مقداری که قبل‌تر برای زراعت و باغداری داشتند نخواهند داشت. این شاید به نظر غیرمنصفانه برسد اما واقعیت این است که باید همین کار را انجام دهیم. نکته ما دقیقاً همین است، اینکه می‌خواهیم آن کشاورزان و باغداران را از استفاده منابع ارزشمند آب برای تولید محصولات کم‌ارزش بازداریم تا بتوان آب را برای مصرف باارزش‌تری -‌مثلاً استحمام بچه‌ها- مصرف کرد.
سطح بعدی بحث ما چیزی است که رونالد کوز، برنده نوبل اقتصاد به آن اشاره کرده است. به لحاظ بهینگی در واقع فرقی نمی‌کند که تخصیص اولیه آب چطور بوده است. اگر نظام قیمت و بازار در کار باشد، باز هم به تخصیص کارآمد منبع کمیاب ما خواهیم رسید. برای اینکه در حال حاضر کشاورزان بسیاری هستند که حقِ آب دارند و پیشنهاد ما این است که آن آب نباید در باغ‌ها و مزارع ایشان مصرف شود. خب ایرادی ندارد. کافی است این منابع آب را متعلق به خود کشاورزان بدانیم. اگر حق ایشان را نسبت به آبی که در حال حاضر دارند استفاده می‌کنند به رسمیت بشناسیم، آنگاه هر کس که بیشتر به این آب نیاز داشته باشد باید بیاید و حق آب را از کشاورز بخرد. در آخر همان‌طور که کوز می‌گوید، باز به تخصیص بهینه‌مان خواهیم رسید؛ عوض آنکه کشاورزان برنج بکارند، بچه‌ها حمام می‌کنند اما در نهایت همه طرف‌هایی که درگیر معامله بوده‌اند چیزی دریافت کرده‌اند که برای آنها از آنچه در آغاز داشته‌اند ارزشمندتر است. همه ما، چه فردی و چه جمعی، ثروتمندتر خواهیم بود.
البته این به معنای معکوس کردن کامل نظامی است که به واسطه یارانه آبِ کشاورزی دارد به کشاورزان تعلق می‌گیرد اما واضح است که این امر باید به هر روی اتفاق بیفتد. هر اتفاق دیگری که بیفتد هم دیگر کار این نظام فعلی تخصیص به سر آمده،؛ نظامی که تعمداً منابع را برای مصرف‌کننده ارزان‌تر می‌کند،و در واقع مصرف‌کننده (در اینجا کشاورزان) را ترغیب می‌کند از متاع کمیاب بیشتر و بیشتر استفاده کنند.

 

  • منابع شهری را چطور سامان بخشیم؟

 

در آخر این مساله هم وجود دارد که منابع شهری را چطور باید سامان بخشیم؟ در کل معضل اقتصادی ما به سادگی و با آوردن بخش کوچکی از آن مصارف کشاورزی فعلی به مصرف شهری، حل خواهد شد. اما شاید مساله سیاسی ما این‌طور مرتفع نشود. بنابراین برای آب مصرف شهری هم باید نظام قیمتی معقولی اتخاذ کنیم، و منظورمان مطلقاً یک بازار آزاد بی‌قیدوبند و کاملاً قیمت‌محور نیست؛ منظور نظامی است با ملاحظه انصاف و بر اساس این بنیان که نهایتاً آب موجود به مصرف مردم خواهد رسید و تقاضای کل و عرضه کل باید با هم تسویه شوند. نظامی که در پرتغال به کار گرفته می‌شود خیلی خوب کار می‌کند. مقدار معقولی سهمیه آب برای مصارف خانوار را می‌شود با قیمت ثابتی خرید؛ قیمتی که با سطح درآمد خانوارها تناسب دارد. این مقدار البته آب نوشیدنی و شست‌وشو و استحمام و… را پوشش می‌دهد. فراتر از آن اگر کسی می‌خواهد باغی را آب بدهد یا استخری را پر کند، آنگاه می‌تواند سهمیه بیشتری بخرد اما هر واحد آب مازاد بیشتر قیمت بالاتر خواهد داشت و آن‌وقت اگر کسی بخواهد باغ میوه‌اش را با منابع شهرداری آب دهد، هر واحد آب اضافه‌ای که باید بخرد به یک مقدار ثابت (اگر نه تصاعداً) گران‌تر خواهد بود.
این نظام کار می‌کند، خوب هم کار می‌کند. مقدار آب کافی با قیمت معقول در اختیار همه است و آنها که بیشتر می‌خواهند باید قیمت سنگینی بابت آن بپردازند، و به این ‌ترتیب تعداد افرادی که بیشتر می‌خواهند، به شکل چشمگیری کاهش می‌یابد. واضح است که همیشه پولدارهایی خواهند بود که بخواهند اراضی وسیعی را آبیاری کنند اما مطابق این نظام سهمی از آب که نهایتاً نصیب آنها می‌شود آنقدر کوچک است که فارغ از اینکه آنها آب را برای چه مصرف می‌کنند، مساله کمبود آب را برای خودمان حل کرده‌ایم. این‌گونه خشم عمومی مردم نسبت به کسانی که آب کمیاب را با چنان شیوه‌ای مصرف می‌کنند آرام خواهد شد، چون همه می‌دانند که اسراف‌کاران دارد رست‌شان کشیده می‌شود تا پول آب مصرفی‌شان را بدهند.
علم اقتصاد، علم مطالعه چگونگی تخصیص منابع محدود است و درس پایه‌ای که ما از این علم می‌گیریم این است که تخصیص و سهمیه‌بندی به بهترین شکل به واسطه سازوکار قیمت انجام می‌شود. مهم نیست منابع در تملک چه کسی است، از طریق بازار باز به تخصیص بهینه خواهیم رسید. برخی نظارت‌ها و حراست‌های معتدل می‌تواند و باید برای چنان نظام سهمیه‌بندی آبی در نظر گرفته شود، مثلاً باید مقدار کمینه مشخصی با قیمتی معقول در اختیار همه باشد.
مهم‌ترین نکته‌ای که در اینجا بر آن پافشاری داریم این است که راه‌حل عبور از بحران آب این است که قیمت‌ها تصحیح شوند. باقی خودش به صورت کاملاً طبیعی از پی خواهد آمد.
مراحل تصفیه آب
مراحل تصفیه آب

تصفیه آب در واقع فرآیند میکروب زدایی آب و قابل آشامیدن ساختن آن برای انسان است. در این فرآیند مراحل مختلفی وجود دارد که آب آلوده باید از ان عبور داده شود تا به آب سالم تبدیل شود.
این مراحل به میزان آلودگی آب منبع و کیفیت آن بستگی دارد. معمولا آب های زیر زمینی آلودگی کمتری نسبت به آب های سطحی دارند که با مقادیر کمی کلر تصفیه می شوند. اما آب های سطحی که آلوده تر و کدرتر هستند به مراحل و فرایندهای پچیده تری نیاز دارند. این مراحل در تصفیه خانه به شرح زیر می باشند:

۱- آبگیر
این عمل برای برداشت آب از منبع آلوده و انتقال آن به تصفیه خانه انجام میشود. در حین این عمل تصفیه آب به صورت فیزیکی انجام می شود. در مسیر آبگیر فیلترهایی برای فیلترکردن مواد معلق در آب وجود دارد . در این عملیات آب تا حدودی پاکسازی می شود . این عمل برای آب های زیرزمینی هم انجام می شود.

۲- آشغالگیر
در این مرحله ذرات معلق بیشتری از آب حذف می شود تا کیفیت تصفیه آب در مراحل بعدی بالاتر رود. با انجام این کار در واقع از ایجاد انسداد در تجهیزات تصفیه خانه و در نتیجه کملکرد نامطلوب آن ها جلوگیری می شود. آشغالگیرها معمولا در سایزهای مختلفی به نام های آشغالگیر ریز، متوسط و درشت وجود دارند که آشغالگیرهای درشت تر جلوتر از آشغالگیرهای ریزتر قرار می گیرند. همچنین عمل تمیز کردن آشغالگیرها یا به صورت دستی است و یا به صورت اتوماتیک انجام می شود.

۳- تصفیۀ شیمیایی مقدماتی
انواع جلبک ها و گیاهان آبزی در آب وجود دارند که به سرعت تکثیر می شوند و موجب آلوده کردن تمام آب های موجود در تصفیه خانه می شوند. این مواد مضر موجب تغییر در رنگ و بو و مزه آب نیز می شوند. بنابراین برای از بین بردن آن ها از تصفیه شیمیایی مقدماتی استفاده می شود. برای کنترل و از بین بردن این جلبک ها از روش های فیزیکی، بیولوژیکی، شیمیایی استفاده می شود که هرکدام شامل مراحل و عملیات خاص خود است.

۴- ته نشینی مقدماتی
در این مرحله، آب در استخرهای به عمق معمولا ۳ تا ۵ متر قرار داده می شود تا ذرات معلق موجود در آب که دانسیته آن ها بیشتر از آب است، مثل سنگ ریزه ها، شن و ماسه ها از آب جدا شود و در کف ته نشین شود. بسته به قطر و میزان ذرات معلق و همچنین دمای آب، سرعت این مرحله متغیر است.

۵- توری های آبهای سطحی
برای این کار از توری هایی با سوراخ های بسیار ریز در حدود ۳۰ میکرومتر استفاده می شود و معمولا برای تصفیه آب های سطحی مورد استفاده قرار می گیرد. این توری ها دارای واحد شستشو هستند که در واقع مواد میکروب زدا را به جریان آب اسپری می کنند تا هم عمل میکروب زدایی بهتر انجام شود و هم از گرفتگی توری جلوگیری شود.

۶- هوادهی
از این روش برای خارج سازی گازهای آلوده در آب و افزودن اکسیژن بیشتر به آب جهت تهیه آب آشامیدنی مطلوب مورد استفاده قرار می گیرد . این روش معمولا برای آب های زیر زمینی که با هوا در تماس نبوده اند و دارای اکسیژن کافی نیستند انجام می شود. هوادهی به روش هایی مثل فرستادن آب به هوا و نیز دمیدن هوا به آب انجام می شود.

۷- انعقاد و لخته سازی
در این مرحله مواد منعقد کننده به آب اضافه می شود تا ذرات بسیار ریز باقی مانده در آب که قابل ته نشین شدن نیستن به یکدیگر بچسبند و منعقد شوند و در نتیجه اندازه و وزن و چگالی آن ها زیاد شده تا به آسانی ته نشین شوند. عمل انعقاد موجب از بین بردن نیروی دافعه الکتریکی میان ذرات ریز می شود . بنابراین ذرات ریزی که در مراحل قبلی از آب جدا نشده اند، در اثر عمل انعقاد به راحتی ته نشین می شوند.

۸- کاهش سختی آب
کاهش سختی آب یا به عبارتی نرم کردن آب ، بسته به میزان سختی آب یا توسط مصرف کنند صورت می گیرد و یا در تصفیه خانه انجام می شود. نرم کننده های خانگی دارای واحدهای مبادله گر یونی هستند و برای آب های با سختی پایین به کار می روند. اما آب هایی که درجه سختی بالایی دارند در تصفیه خانه ها با استفاده از ته نشینی شیمیایی و تبادل کننده های یونی ، نرم می شوند.
مراحل بعدی شامل فیلتراسیون ، جذب،  فلوئورزنی و فلوئورزدایی، تثبیت ، گندزدایی ، ذخیره سازی می باشد که هرکدام شامل روش ها و عملیات خاص خود برای تصفیه آب های سطحی و تصفیه آب های زیر زمینی و قابل شرب ساختن آن ها است.